Jan Rotmans: "De combinatie van slim en energiezuinig gaat 'm helemaal worden."

23 juni 2017

Professor en progressor, friskijker en dwarsdenker, koploper en kantelaar. Jan Rotmans, hoogleraar transitiekunde aan de Erasmus Universiteit en oprichter van onder meer Urgenda, ICIS, DRIFT en Nederland Kantelt, is het allemaal. De energietransitie kan hem niet snel genoeg gaan. Maar hij is wél optimistisch: “Er is inmiddels zo veel in gang gezet dat de kanteling van fossiele brandstoffen naar schone energiebronnen niet meer tegen te houden is. Ook niet door Trump.”

Jan Rotmans: "Lokale initiatieven oefenen druk uit op het systeem."

Welke stappen kan iedereen nemen die bij wil dragen aan de energietransitie?

“Iedereen kan van alles zelf doen: niet alleen door direct energie te besparen, maar ook door duurzame keuzes te maken in je vervoer en voeding. Het is ook financieel een aantrekkelijke investering: als je tien zonnepanelen op je dak legt, levert dat een rendement van 8 procent op. Met isolatie gaat dat nog harder. Terwijl je op de bank nog geen half procent rente krijgt. Je bent een dief van je eigen portemonnee als je niks doet.”

Wat is nodig om de stroomversnelling er goed in te krijgen?

“Vroeger gebruikte ik altijd het milieu-argument om anderen te overtuigen van het nut en de noodzaak om te verduurzamen. Nu reken ik ze steeds vaker voor wat het financieel oplevert. De wil om maatregelen te nemen, is er vaak ook. Maar als mensen gaan googelen, dan lopen ze al snel vast in een woud van websites en dan zetten ze de stap toch niet. Daarom zijn initiatieven zoals Buurkracht, die de drempels helpen verlagen, ook zo goed. Een ander mooi voorbeeld is Parkstad Limburg. Daarbij werken zeven gemeenten samen om bewoners die zonnepanelen willen, alles uit handen te nemen. Van de aanschaf tot de installatie en de financiering. Dat is echt een klapper; er doen al duizenden huishoudens aan mee.”

Hoe belangrijk zijn bewonersinitiatieven voor het halen van de energiedoelen?

“Heel belangrijk. Niet eens zozeer omdat al die lokale initiatieven zo’n grote invloed hebben op de productie van energie, maar vooral vanwege de druk die ze uitoefenen op het systeem. In Nederland is een enorme beweging van onderaf op gang gekomen, ook doordat mensen teleurgesteld zijn in falend beleid. En bewoners die zich roeren en organiseren, daar worden energiebedrijven en overheden nerveus van. Waardoor ze sneller stappen nemen om de overgang naar een duurzaam en decentraal energiesysteem voor iedereen makkelijker te maken.”

Welk advies heb je voor mensen die in hun eigen omgeving met verduurzaming aan de slag willen?

“Kijk vooral om je heen wat er al voorhanden en gedaan is en wat je daarvan kunt leren. Van de successen én de fouten. Wat je vaak ziet is dat mensen toch weer zelf het wiel uit proberen te vinden. Terwijl alles al bedacht is. Maak gebruik van die ervaringen; dat scheelt zo veel tijd en moeite.”

Op welke doorbraak zitten we nog te wachten?

“Er is de laatste jaren veel gezaaid, nu moeten we opschalen. Dat is eerder een organisatorische dan een technologische uitdaging. Technologisch is er al veel mogelijk. De ontwikkelingen op het gebied van zonne- en windenergie gaan hard. In dertig landen wordt al zo spotgoedkoop duurzame energie geproduceerd dat het kan concurreren met energie uit fossiele brandstoffen. Die ontwikkeling zet door. Daarnaast verwacht ik veel van verdergaande digitalisering. Dat je bijvoorbeeld op afstand je apparatuur en verwarming kunt besturen. Dat apparaten met elkaar communiceren om samen zo min mogelijk energie te verbruiken. En dat je gaat werken met slimme laadpalen voor de deur die de accu van je elektrische auto overdag laden met stroom van je zonnepanelen en ’s avonds leegtrekken om die stroom in huis te gebruiken. Die combinatie van slim en energiezuinig gaat ‘m helemaal worden. Dat wordt een hit.”

Ook bijdragen aan de energietransitie in je buurt? Met Buurkracht haal je als buurt prachtige resultaten. Dit zijn de vijf stappen van Buurkracht.

Javascript uitgeschakeld

Om Buurkracht.nl te bekijken moet JavaScript ingeschakeld zijn. Het lijkt er echter op dat JavaScript is uitgeschakeld of niet wordt ondersteund door je browser. Schakel je JavaScript in door je browseropties aan te passen en het opnieuw te proberen.

Hoe tevreden bent u met deze pagina?

Bedankt!

Uw feedback is met succes verstuurd.

Feedback?